Nowy standard. Twoje centrum tworzenia inteligentnego, szybkiego i zrównoważonego oprogramowania AI
Projektowanie skalowalnej architektury
Wczesne decyzje dotyczące granic komponentów i przepływu danych, które przesądzają o tym, czy system będzie mógł rosnąć przez dodawanie zasobów, czy będzie wymagał przepisania.
Czym jest projektowanie skalowalnej architektury?
Projektowanie skalowalnej architektury polega na takim ułożeniu systemu informatycznego, by jego wydajność można było zwiększać przez dodawanie zasobów. To dyscyplina projektowa, która dotyczy tego, gdzie umieścić poszczególne komponenty i jak rozdzielić między nie dane: chodzi o decyzje podejmowane jeszcze przed wdrożeniem, które przesądzają o tym, czy system w ogóle da się skalować.
Skalowalność opisuje właściwość systemu. Projektowanie skalowalnej architektury to praca, która do niej prowadzi. To rozróżnienie ma znaczenie, bo większość ograniczeń skali wynika z wczesnych decyzji strukturalnych: z tego, gdzie przebiega granica transakcji albo jak kluczowane są dane. Na etapie projektowania takie wybory można podjąć niskim kosztem, ale gdy system obsługuje już dane produkcyjne, ich zmiana staje się kosztowna.
Ta dyscyplina sprowadza się przede wszystkim do wskazania komponentu, który jako pierwszy osiągnie granicę wydajności, i zaprojektowania go tak, by dało się go replikować albo podzielić. Każdy system ma taki komponent. To architektura decyduje, czy będzie nim współdzielona baza danych, której nie da się rozdzielić, czy bezstanowa warstwa usług, którą można dowolnie powielać.
Dlaczego warto inwestować w projektowanie architektury?
Decyzje architektoniczne żyją najdłużej ze wszystkich wyborów technicznych. Kod aplikacji jest stale przepisywany, ale architektura pozostaje, a koszt jej zmiany rośnie z każdym nowym klientem.
Przewaga strategiczna: Dobrze zaprojektowana architektura zachowuje elastyczność działania. System z jasno wyznaczonymi granicami komponentów można skalować wybiórczo albo wydzielać z niego usługi wraz ze zmianą uwarunkowań biznesowych. W silnie sprzężonym systemie te możliwości znikają, a ograniczenie prędzej czy później trafia do planu rozwoju produktu jako praca, której nie da się wiarygodnie oszacować.
Problem, który to rozwiązuje: Pozwala uniknąć przepisywania systemu od zera. Przepisywanie pochłania od roku do dwóch lat potencjału inżynierskiego i w tym czasie nie dostarcza klientom żadnej nowej wartości. Większość takich projektów wynika z kilku założeń strukturalnych, które były rozsądne na starcie, ale przestały się sprawdzać przy większej skali.
Jak działa projektowanie skalowalnej architektury?
Proces polega na znajdowaniu ograniczeń i usuwaniu ich na etapie projektu, z uwzględnieniem przewidywanego obciążenia.
Określenie charakterystyki obciążenia. Projektowanie zaczyna się od liczb: przewidywanej liczby użytkowników, proporcji odczytów do zapisów, tempa przyrostu danych, stosunku ruchu szczytowego do średniego oraz akceptowalnego opóźnienia. System z dominującą liczbą odczytów i proporcją sto do jednego wymaga innej architektury niż system nastawiony głównie na zapisy, nawet jeśli łączny wolumen jest taki sam.
Wybór wymiaru skalowania. Systemy najczęściej skaluje się przez uruchamianie większej liczby kopii tej samej usługi albo przez podział na funkcjonalnie odrębne usługi, które skalują się niezależnie. Większość dojrzałych architektur korzysta ze wszystkich trzech podejść, stosując każde tam, gdzie najlepiej pasuje.
Projektowanie bezstanowości. Usługi, które nie przechowują stanu związanego z konkretnym żądaniem, można replikować bez dodatkowej koordynacji. Stan jest celowo przenoszony do komponentów zaprojektowanych do jego obsługi, dzięki czemu trudne problemy skupiają się w niewielkiej liczbie miejsc.
Wybór strategii dystrybucji danych. To zwykle decyzja rozstrzygająca. Do dyspozycji są między innymi repliki odczytowe dla obciążeń z przewagą odczytów oraz poziome shardowanie według klucza partycjonowania, a jako lżejszy pierwszy krok także pionowy podział według domen. Wybór klucza shardowania, który równomiernie rozkłada obciążenie i rzadko wymaga zapytań między shardami, to jedna z decyzji projektowych o największym wpływie.
Wyznaczanie granic asynchroniczności. Operacje, które nie muszą być synchroniczne, rozdziel za pomocą kolejek lub strumieni zdarzeń. Dzięki temu komponenty mogą skalować się niezależnie i lepiej radzić sobie ze skokami obciążenia.
Określenie wymagań spójności dla każdej operacji. Transakcje finansowe wymagają silnej spójności, licznik obserwujących już nie. Jeśli rygorystyczną spójność narzucisz całemu systemowi, niepotrzebnie ograniczysz jego skalę, dlatego wymagania warto określać osobno dla każdej operacji.
Zdefiniowanie zachowania w razie awarii. Projekt powinien określać, co dzieje się wtedy, gdy zależność działa wolno albo staje się niedostępna: timeouty, ponowienia z wydłużanym odstępem, circuit breakery i mechanizmy awaryjne. W systemie rozproszonym częściowe awarie są czymś normalnym.

Jakie wzorce i narzędzia wspierają skalowalną architekturę?
Wzorce architektoniczne: layered monolith, modular monolith, architektura zorientowana na usługi, mikroserwisy, architektura oparta na zdarzeniach, CQRS, event sourcing.
Komunikacja: REST i gRPC do wywołań synchronicznych; Kafka, RabbitMQ, Amazon SQS i Google Pub/Sub do komunikacji asynchronicznej.
Warstwa danych: PostgreSQL z replikacją logiczną i deklaratywnym partycjonowaniem, Vitess do shardowania MySQL, CockroachDB i Spanner do rozproszonego SQL, DynamoDB i Cassandra do partycjonowanych obciążeń typu key-value i wide-column.
Infrastruktura: Kubernetes, Terraform, service meshe, takie jak Istio lub Linkerd, do zarządzania ruchem między usługami.
Dokumentacja projektowa: architecture decision records, diagramy modelu C4 oraz modele pojemności, które wprost określają przewidywane obciążenie.
Jakie są najważniejsze cechy projektowania skalowalnej architektury?
Jednoznacznie określone granice komponentów. Każdy komponent ma jasno zdefiniowaną odpowiedzialność i udokumentowany interfejs. Dzięki temu można go skalować albo wymieniać bez skoordynowanych zmian w całym systemie.
Celowe umiejscowienie stanu. Stan znajduje się wyłącznie w komponentach wybranych do jego przechowywania. Przypadkowy stan w pamięci aplikacji albo na lokalnym dysku to najczęstsza przeszkoda w skalowaniu horyzontalnym.
Niezależna skalowalność komponentów. Obciążenie raportowe i obciążenie związane z checkoutem mogą dostać różną ilość zasobów, bo nie są związane w jedną jednostkę wdrożeniową.
Luźne sprzężenie dzięki jasno określonym kontraktom. Komponenty komunikują się przez stabilne interfejsy albo schematy komunikatów, więc zmiany wewnętrzne pozostają wewnętrzne.
Izolacja awarii. Zdegradowany komponent wpływa na funkcje, które od niego zależą, a nie na cały system. Osiąga się to przez timeouty, bulkheady i circuit breakery.
Udokumentowane decyzje wraz z zapisanymi założeniami. Architecture decision records pokazują, co wybrano i jakie założenia dotyczące obciążenia za tym stały. Dzięki temu przyszły zespół wie, kiedy dana decyzja przestała obowiązywać.
Jakie korzyści daje projektowanie skalowalnej architektury?
Wzrost obsługiwany przez dostarczanie zasobów. Jeśli architektura uwzględnia skalę z wyprzedzeniem, reakcja na dziesięciokrotny wzrost ruchu staje się kwestią zasobów mierzoną w godzinach, a nie programem inżynieryjnym rozpisanym na kwartały.
Precyzyjniej ukierunkowane wydatki infrastrukturalne. Niezależnie skalowane komponenty sprawiają, że pieniądze trafiają tam, gdzie system jest pod największą presją. Wdrożenia monolityczne wymuszają nadmiarowe zasoby wszędzie tylko po to, by spełnić wymagania jednej najbardziej obciążonej ścieżki.
Szybsze dostarczanie wraz ze wzrostem zespołu. Jasne granice pozwalają wielu zespołom pracować równolegle bez ciągłej koordynacji. Architektura, w której ich brakuje, sprawia, że przepustowość inżynierska przestaje rosnąć wraz ze wzrostem zatrudnienia.
Wyższa dostępność. Izolacja komponentów i redundancja, wprowadzone z myślą o skali, ograniczają też zasięg pojedynczych awarii. Jedna wolna zależność pogarsza działanie jednej funkcji zamiast całego produktu.
Wiarygodne techniczne due diligence. Inwestorzy i nabywcy klasy enterprise analizują architekturę. Udokumentowany projekt z jasno opisanymi ścieżkami skalowania skraca due diligence i usuwa jedną kategorię zastrzeżeń po stronie zakupów.
Jakie wyzwania i kompromisy wiążą się z projektowaniem skalowalnej architektury?
Złożoność ma trwały koszt operacyjny. Każda granica między usługami oznacza więcej pracy przy wdrożeniach, monitorowaniu i debugowaniu. Architektura rozproszona wdrożona, zanim naprawdę będzie potrzebna, spowalnia zespół na stałe.
Najczęstszym trybem porażki jest overengineering. Mikroserwisy wdrożone przy dziesięciu tysiącach użytkowników wprowadzają narzut koordynacyjny znacznie większy niż wynikające z nich korzyści. Zwykle lepszą kolejnością jest rozpoczęcie od modular monolith i wydzielanie usług dopiero wtedy, gdy granice rzeczywiście się potwierdzą.
Projekt zależy od szacunków obciążenia, które mogą okazać się błędne. Architekturę dobiera się na podstawie założeń o przyszłym ruchu i wolumenie danych. Jeśli te założenia są nietrafione, powstaje system zoptymalizowany pod kształt obciążenia, który nigdy się nie pojawi.
Systemy rozproszone utrudniają zachowanie spójności i debugowanie. Zrozumienie żądania, które przechodzi przez sześć usług, wymaga distributed tracingu i akceptacji spójności ostatecznej, której systemy jednoprocowesowe nigdy nie narzucają.
To rzadkie kompetencje. Architektów, którzy prowadzili systemy w dużej skali, trudno zatrudnić, a skutki niedoświadczonego projektowania wychodzą na jaw dopiero po latach.
Czy lepiej skalować wertykalnie czy horyzontalnie?
Czynnik | Skalowanie wertykalne | Skalowanie horyzontalne |
Metoda | Zwiększenie zasobów jednej maszyny | Dodanie kolejnych maszyn za load balancerem |
Pułap | Największa dostępna instancja | Brak praktycznego limitu architektonicznego |
Wymagania aplikacji | Żadne, działa przy dowolnym projekcie | Warstwa bezstanowa, rozdzielalna warstwa danych |
Przestój potrzebny do skalowania | Zwykle wymaga restartu | Brak, instancje są dodawane i usuwane |
Profil kosztowy | Rośnie gwałtownie przy najwyższych poziomach | W przybliżeniu liniowy |
Odporność na awarie | Pojedynczy punkt awarii | Redundancja jest wbudowana |
FAQ o projektowaniu skalowalnej architektury
Projektowanie skalowalnej architektury: potrzebujesz wsparcia ekspertów?
Monterail tworzy oprogramowanie na zamówienie z wykorzystaniem najnowszych technologii. Porozmawiajmy o tym, jak możemy pomóc w Twoim projekcie.